Na mocy Deklaracji Milenijnej przyjętej podczas szczytu Narodów Zjednoczonych w 2000r. 189 państw zobowiązało się do realizacji 8 celów mających zmniejszyć skalę ubóstwa panującego w krajach rozwijających się. Termin ich realizacji wyznaczono na rok 2015. Podstawa do wypracowania tak szerokiej międzynarodowej współpracy na rzecz rozwoju ma swoje źródła w latach 90tych. Odbyło się wówczas wiele spotkań i konferencji międzynarodowych dzięki którym wypracowano główne cele strategii rozwoju w zmienionej sytuacji geopolitycznej. Po rozpadzie Związku Radzieckiego podział wschód-zachód, zastąpiony został na północ-południe. Deklaracja Milenijna oraz postanowienia Światowego Forum Socjalnego – World Social Summit, Światowego Szczytu temat Zrównoważonego/Stałego Rozwoju – World Summit on Sustainable Development, Postanowienia z Doha, Porozumienie z Monterrey to wzajemnie uzupełniające się procesy i bloki światowej współpracy na rzecz rozwoju.
Milenijne Cele Rozwoju (Millennium Development Goals – MDG) to:

1. Wyeliminować skrajne ubóstwo i głód
Zadanie 1 – zmniejszyć o połowę liczbę ludzi żyjących za mniej niż 1USD dziennie.
Zadanie 2 – zmniejszyć o połowę liczbę ludzi cierpiących z powodu głodu.
Od 1990 roku globalny poziom ubóstwa spadł do 21,1%. W 2001 roku było 100 milionów mniej ludzi żyjących w ubóstwie w porównaniu do 1990 roku i 400 milionów mniej w porównaniu do 1981 roku. Jeśli utrzyma się zakładany wzrost gospodarczy, procent globalnego ubóstwa powinien spaść, a ogólne założenia tego Celu zrealizowane. Należy jednak pamiętać, że w większości statystyki te są efektem dużego wzrostu odnotowanego w Chinach i Indiach. UNDP szacuje że w 2015 roku około 800 milionów ludzi będzie żyło za mniej niż 1USD dziennie, a 1,2 miliarda za mniej niż 2USD. I chociaż globalnie poziom ubóstwa obniży się z 21% do 14% w Afryce tendencja ta jest odwrotna i w 2015 roku poziom ubóstwa wzrośnie z 24% do 41%. Także proces ograniczania głodu jest powolny. Stopień niedożywienia obniża się w większości regionów, ale dzieje się to zbyt wolno aby osiągnąć zakładany cel do 2015 roku, a w wielu regionach, zwłaszcza w zachodniej Azji, liczba ludzi cierpiących z powodu głodu nadal wzrasta. Dotyczy to zwłaszcza regonów Afryki Sub-saharyjskiej (procent ludności żyjącej z mniej niż 1USD dziennie wzrósł w porównaniu do 1990 roku z 44,6% do 46,4%), państw należących do Commonwealth (CIS) (w 1990 roku 0,4% do 5,3%), północnej Afryki i zachodniej Azji (z 2,2% w 1990 roku do 2,7%) oraz państw w okresie przejściowym Europy Południowo-wschodniej (z 0,2% do 2,0%). Oznacza to, że niedożywionych będzie o 230 milionów ludzi więcej niż gdyby cel został osiągnięty.

2. Zapewnić powszechne nauczanie na poziomie podstawowym
Zadanie 3 – zapewnić do 2015 roku wszystkim dzieciom, chłopcom i dziewczynkom, możliwości ukończenia edukacji na poziomie podstawowym.
Podczas konferencji “Edukacja dla wszystkich” w 1990 roku powzięto zobowiązanie aby zapewnić powszechne nauczanie na poziomie podstawowym do 2000 roku. Jednak w 2001 roku ponad 100 milionów dzieci w wieku szkolnym było pozbawionych dostępu do edukacji z czego 57% stanowiły dziewczynki, a 96% ogółu dzieci pochodziło z krajów rozwijających się, głównie południowej Azji – 36% ogółu dzieci nie chodzących do szkoły i Afryki sub-saharyjskiej – 42%. Milenijne Cele zakładają bardziej realistyczna datę osiągnięcia tego celu – 2015 rok – ale nadal bardzo trudną do zrealizowania. Raport UNDP przygotowany na Zgromadzenie Generalne ONZ w sierpniu 2005 roku stwierdził nawet że Cel ten na pewno nie zostanie osiągnięty w założonym terminie i jego realizacja może przedłużyć się co najmniej o dekadę. Oznacza to, że 47 milionów dzieci nadal nie będzie miało dostępu do szkół w 2015 roku z czego 19 milionów w Afryce. 46 krajów odnotowało regres w realizacji tych założeń lub osiągnie je dopiero w 2040 roku. Dodatkowym problemem jest fakt, że wiele dzieci zapisanych do szkoły często nie kończy edukacji. W Afryce Sub-saharyjskiej dotyczy to połowy uczniów, w Azji południowej, Zachodniej i Oceanii od 40% do 25%.

3. Promować równość płci i awans społeczny kobiet
Zadanie 4 – wyeliminować nierówności płci w dostępie do nauki pierwszego i drugiego szczebla do roku 2005 oraz najdalej do 2015 na wszystkich poziomach.
Nierównouprawnienie płci rozpoczyna się dość wcześnie i jest utrudnieniem przez całe kobiety. W niektórych krajach dziewczynki-niemowlaki mają mniejszą szansę na przeżycie niż chłopcy z powodu dyskryminacji i zaniedbywania przez rodziców – nawet pomimo tego że biologicznie większa liczba dziewczynek-niemowlaków powinna przeżyć. Dziewczynki tez są bardziej narażone na opuszczenie szkoły i otrzymanie gorszej edukacji niż chłopcy z powodu dyskryminacji, kosztów uczenia i obowiązków domowych. Raport UNDP jednoznacznie stwierdził że ten Cel nie został już na dzień dzisiejszy zrealizowany. W 2015 roku 6 milionów dziewczynek nadal nie będzie miało dostępu do edukacji, a w 41 krajach gdzie 20 milionów dziewczynek nie chodzi do szkoły stan realizacji Celu posuwa się tak powoli, że nie zostanie on osiągnięty nawet po 2040 roku. Podobnie rzecz ma się z udziałem kobiet w strukturach administracyjnych i polityce. W 43 krajach stosunek kobiet i mężczyzn wśród parlamentarzystów jest jak 1 do 5, a tylko w Szwecji i Rwandzie jest prawie równy.

4. Ograniczyć umieralność dzieci
Zadanie 5 – zmniejszyć o 2/3 wskaźnik umieralności dzieci poniżej 5 lat.
Ponad 10 milionów dzieci umiera corocznie w krajach rozwijających się, większości można by uniknąć stosując połączenie dobrej opieki, wyżywienia i opieki medycznej. Umieralność dzieci poniżej 5 roku życia spadła do 16% od 1990 roku ale nadal pozostaje bardzo wysoka w krajach rozwijających się, gdzie jedno dziecko na 12 umiera nie osiągając 5 lat. Dla porównania w krajach wysokorozwiniętych jest to jedno dziecko na 152. Umieralność dzieci spadła gwałtownie przez ostatnie 25 lat, ale postęp w tej dziedzinie zwolnił od początku lat 90tych, a w kilku krajach zanotowano ponowny wzrost umieralności. W obecnym momencie tylko kilku krojom uda się osiągnąć założenia Milenijnych Celów do 2015 i obniżyć poziom umieralności o 2/3 w stosunku do 1990 roku założenia MCR zaś zostaną osiągnięte dopiero w 2045 roku co oznacza ponad 41 milionów dzieci, których życie można by było uratować do 2015 roku gdyby cel został zrealizowany. Ponad 45% przypadków śmierci wśród dzieci dotyczy 52 krajów które odnotowują regres lub mały postęp w realizacji MCR. Jeśli aktualny trend zostanie utrzymany Afryka sub-saharyjska osiągnie MCR dopiero w 2115. Spośród wszystkich przypadków zgonów wśród dzieci 2/3 przypadają na 13 krajów z których tylko 2 realizują założenia MCR – Bangladesz i Indonezja, 4 inne – Chiny, Indie, Niger i Pakistan zrealizują założenia MCR do 2040 roku, w pozostałych – Afganistanie, Angoli, Demokratycznej Republice Kongo, Etiopii, Nigerii, Tanzanii i Ugandzie realizacja założeń ominie całą generację.

5. Poprawić opiekę zdrowotną nad matkami
Zadanie 6 – obniżyć o ¾ wskaźnika umieralności matek.
Każdego roku ponad 500 tys. kobiet umiera z powodu komplikacji podczas ciąży i porodu. Większość z nich to mieszkanki Azji, choć ryzyko śmierci jest najwyższe w Afryce gdzie prawdopodobieństwo śmierci z powodu ciąży i porodu jest jak 1 do 16. Dla porównania w krajach wysokorozwiniętych wynosi ono 1 do 2800. Trudności w zgromadzeniu danych na temat realizacji tego Celu nie pozwalają zbyt precyzyjnie ocenić postępu w jego realizacji. Raport Rozwoju UNDP z 2005 roku sygnalizuje jednak, że tak jak w przypadku ograniczania
umieralności wśród dzieci cel ten nie zostanie zrealizowany w 2015 roku w większości krajów.

6. Ograniczyć rozprzestrzenianie się HIV/AIDS, malarii i innych chorób zakaźnych
Zadanie 7 – powstrzymać rozprzestrzeniania się HIV/AIDS i ograniczyć ch zakażeń liczbę nowy.
Zadanie 8 – powstrzymać rozprzestrzenianie się i ograniczyć liczbę nowych zakażeń malarii oraz innych chorób zakaźnych.
Ekonomiczny wpływ epidemii chorób zakaźnych takich jak HIV/AIDS, gruźlica I malaria na rodziny I społeczeństwa jest ogromny. Szacuje się że gruźlica kosztuje średnio 3 do 4 miesięcznych wynagrodzeń, które stanowią około 30% całego rocznego dochodu gospodarstw. Malaria powoduje zahamowanie wzrostu gospodarczego w Afryce o około 1,3% rocznie, w przypadku HIV/AIDS o 8%.

7.Zapewnić ochronę środowiska naturalnego
Zadanie 9 – uwzględnić zasady zrównoważonego rozwoju w krajowych strategiach i programach oraz stosować metody hamujące zubożenie środowiska naturalnego.
Zadanie 10 – do 2015 roku zmniejszyć o połowę liczbę ludzi nie mających dostępu do czystej wody pitnej.
Zadanie 11 – do 2020 roku znacznie poprawić warunki życia 100 milionów mieszkańców slumsów.
Środowisko naturalne zapewnia dobra i możliwości, które podtrzymują rozwój ludzi musimy wiec być pewni że rozwój podtrzymuje środowisko naturalne. Lepsze wykorzystanie zasobów naturalnych przyczynia się do wzrostu dochodu i wyżywienia biednych ludzi. Polepszenie warunków sanitarnych i zapewnienie dostępu do wody zmniejsza umieralność dzieci, a lepsza kanalizacja obniżą zachorowalność na malarię. Redukuje także ryzyko katastrofy wywołane powodzią. Bez ochrony środowiska naturalnego nie możliwe jest osiągnięcie pozostałych Celów. Realizacja tego Celu również nie zostanie osiągnięta w 2015 roku, spowoduje to że dostępu do wody pitnej nie będzie miało 210 milionów ludzi więcej niż gdyby Cel udało się osiągnąć. Większość z nich to mieszkańcy południowej Azji i Afryki sub-saharyjskiej.

8. Stworzyć globalne partnerskie porozumienie na rzecz rozwoju
Zadanie 12 - dopracować dostępny dla wszystkich, oparty na jasnych przepisach, przewidywalny i nikogo nie dyskryminujący system handlowo-finansowy. Uczestnicy tego systemu powinni być zobowiązani do podejmowania aktywnej działalności promującej dobre praktyki rządzenia, rozwój i ograniczanie ubóstwa. Dotyczy to działań na poziomie narodowym i międzynarodowym.
Zadanie 13 – wyjście naprzeciw szczególnym potrzebom najsłabiej rozwiniętych państw poprzez znoszenie ceł i kontyngentów na towary eksportowane przez te kraje, zwiększenie skali redukcji długów poważnie zadłużonych ubogich krajów, umorzenie długów zaciągniętych w ramach oficjalnej pomocy bilateralnej oraz zwiększenie pomocy na rzecz rozwoju dla krajów podejmujących działania mające na celu ograniczenie ubóstwa.
Zadanie 14 – wyjście naprzeciw szczególnym potrzebom krajów śródlądowych i krajów rozwijających się położonych na małych wyspach.
Zadanie 15 – rozstrzygnąć kwestie zadłużenia krajów rozwijających się poprzez podjęcie narodowych i międzynarodowych kroków służących utrzymaniu długookresowej zdolności do spłaty zadłużenia.
Zadanie 16 – we współpracy z krajami rozwijającymi się stworzyć miejsca godnej i produktywnej pracy dla młodzieży.
Zadanie 17 – we współpracy z firmami farmaceutycznymi zapewnić dostęp do niedrogich podstawowych leków w krajach rozwijających się.
Zadanie 18 – we współpracy z prywatnym sektorem upowszechnić dostęp do nowych technologii, zwłaszcza technologii informacyjnych i komunikacyjnych.
Cel ten jest uzupełnieniem pozostałych siedmiu, bez współpracy niemożliwe byłoby bowiem ich osiągnięcie. Zakłada on otwartą, oparta na regułach handlu i systemu finansowego, bardziej hojną pomoc krajom angażującym się w redukcje ubóstwa, oraz pomoc w redukcji długów krajów rozwijających się. Skupia się on także na problemach najmniej rozwiniętych krajów śródlądowych oraz małych państw na wyspach, które mają więcej trudności w konkurowaniu na globalnych rynkach. Wzywa także do współpracy sektor prywatny aby ułatwił dostęp młodym ludziom do zatrudnienia, podstawowych leków i technologii